äTil starfs og stˇrra sigraô ľ Saga Einingar-I­ju 1906-2004

äTil starfs og stˇrra sigraô ľ Saga Einingar-I­ju 1906-2004 Laugardaginn 10. febr˙ar sl. hÚlt fÚlagi­ ˙tgßfuhßtÝ­ Ý Menningarh˙sinu HOFI Ý tilefni af

FrÚttir

äTil starfs og stˇrra sigraô ľ Saga Einingar-I­ju 1906-2004

Bj÷rn afhendir forseta ═slands fyrsta eintaki­
Bj÷rn afhendir forseta ═slands fyrsta eintaki­

Laugardaginn 10. febr˙ar sl. hÚlt fÚlagi­ ˙tgßfuhßtÝ­ Ý Menningarh˙sinu HOFI Ý tilefni af ˙tkomu bˇkarinnar äTil starfs og stˇrra sigraô ľ Saga Einingar-I­ju 1906-2004. Ůessi dagur var valinn ■vÝ ■ann 10. febr˙ar, fyrir 55 ßrum, sameinu­ust VerkakvennafÚlagi­ Eining og VerkamannafÚlag Akureyrarkaupsta­ar. SÚrstakur gestur hßtÝ­arinnar var forseti ═slands hr. Gu­ni Th. Jˇhannesson, sem flutti erindi og tˇk vi­ fyrsta eintaki bˇkarinnar.

Bj÷rn SnŠbj÷rnsson, forma­ur fÚlagsins, flutti eftirfarandi rŠ­u ß ˙tgßfuhßtÝ­inni:

Forseti ═slands herra Gu­ni Th. Jˇhannesson,

Einingar-I­jufÚlagar og a­rir gˇ­ir gestir.á

Til hamingju me­ daginn!

═ dag er mikill hßtÝ­isdagur fyrir laun■ega hÚr vi­ Eyjafj÷r­ ľ ekki bara a­ vi­ sÚum a­ gefa ˙t 100 ßra s÷gu barßttukrafts og sigra verkafˇlks hÚr vi­ fj÷r­inn heldur minnumst vi­ ■ess einnig a­ Ý dag eru 55 ßr li­in frß ■vÝ a­ verkamenn og verkakonur ß Akureyri sameinu­ust Ý eitt fÚlag. Til a­ sřna samst÷­una sem rÝkti me­ ■ennan ßfanga k÷llu­u ■au fÚlagi­ Einingu. Bj÷rn Jˇnsson, forma­ur ■essa nřja fÚlags, sag­i Ý lokaor­um sÝnum ■egar hann sleit sameiningarfundinum:áäA­ stofnun fÚlagsins hefur veri­ sta­i­ af slÝkri eindrŠgni, a­ fßtÝtt mun vera. Allir hafa veri­ ß einu mßli um framtÝ­ina ľ a­ h˙n fylgi ekki a­eins hinu tßknrŠna og ßgŠta nafni ■ess, heldur sanni sig ßvallt Ý verki og ■vÝ betur sem meira liggur vi­.ôá

Ůetta eru or­ a­ s÷nnu og n˙ til dags mŠttu margir hugsa me­ sama hŠtti og Bj÷rn og fÚlagar hans ger­u vi­ stofnun Verkalř­sfÚlagsins Einingar. FßtÝtt var ß ■essum ßrum a­ konur og karlar vŠru Ý sama fÚlaginu. Ůetta var ■vÝ stˇrt skref Ý jafnrÚttismßlum Ý ■ß daga.á

╔g tel a­ vi­ Eyjafj÷r­ hafi ßvallt veri­ mikil samsta­a me­al verkafˇlks og ■a­ hefur lÝka sřnt sig a­ eftir ■vÝ sem fÚl÷gin eru stŠrri,áá áver­a ■au ÷flugri og geta betur sinnt ■eirri ■jˇnustu og a­sto­ sem ■eim er Štla­. Sameiningar stÚttarfÚlaga hÚr vi­ fj÷r­inn hŠttu ekki me­ ■essari sameiningu, heldur ur­u verkalř­sfÚl÷gin Ý sveitarfÚl÷gunum hÚr ˙t me­ fir­inum deildir innan Einingar frß 1967 til 1975. Einnig gengu laun■egabÝlstjˇrar inn Ý fÚlagi­ ßri­ 1976.á

Mj÷g stˇr sameining var­ ßri­ 1999, ■egar Eining-I­ja var­ til vi­ sameiningu Verkalř­sfÚlagsins Einingar og I­ju, fÚlags verksmi­jufˇlks ß Akureyri. áá┴ri­ 2008 kom svo verkamannadeild V÷ku ß Siglufir­i inn Ý fÚlagi­. SÝ­an hefur fÚlagssvŠ­i­ veri­ allur Eyjafj÷r­urinn. ═ dag er Eining-I­ja stŠrsta stÚttarfÚlagi­ ß landsbygg­inni me­ um 7.000 fÚlagsmenn.á

Innan fÚlagsins hefur tekist a­ halda uppi gˇ­ri ■jˇnustu sem hefur skapa­ traust og einingu um ■a­ sem fÚlagi­ er a­ gera. Ůetta sřna me­al annars kannanir sem Gallup hefur gert fyrir fÚlagi­ ß undanf÷rnum ßrum. Ůar kemur fram a­ nßnast allir sem spur­ir hafa veri­ eru ßnŠg­ir me­ starfsemi og ■jˇnustu fÚlagsins. Vi­ munum ßfram vinna ˇtrau­ a­ ■vÝ a­ bŠta hag fÚlaganna.á

Fyrir 55 ßrum rÝkti samsta­a Ý fÚlaginu okkar og h˙n rÝkir ■ar enn Ý dag.á

Gˇ­ir gestir.

╔g snř mÚr n˙ a­ bˇkinni glŠsilegu sem er tilefni ■essarar ˙tgßfuhßtÝ­ar. H˙n ber heiti­ äTil starfs og stˇrra sigraô. áŮar er rakin saga Einingar-I­ju og forvera fÚlagsins Ý rÝflega eina ÷ld.

Vi­ lestur ■essarar bˇkar kemur margt ß ˇvart, og ■ˇ a­ h˙n spanni äeinungisô hundra­ ßr Ý s÷gu verkafˇlks vi­ Eyjafj÷r­ er me­ ˇlÝkindum hversu miki­ hefur breyst ß ■eim tÝma.á

╔g lÝt me­ a­dßun og ■akklŠti til genginna kynslˇ­a og skil Ý raun ekki hva­an ■eim kom kraftur og ■rautseigja til a­ takast ß vi­ ■Šr afleitu a­stŠ­ur sem ■eim voru b˙nar.

Hverfum r˙m 100 ßr aftur Ý tÝmann. ááKj÷r verkafˇlks voru afskaplega lÚleg, svo ekki sÚ meira sagt. Margir bjuggu Ý hßlfger­um hreysum, illa einangru­um og lÝti­ sem ekkert upphitu­um. áStˇrar fj÷lskyldur bjuggu saman Ý ÷rlitlu rřmi, sem enginn myndi lßta bjˇ­a sÚr Ý dag. Heilu veturna var litla sem enga atvinnu a­ hafa og ef h˙n gafst voru smßnarlaun Ý bo­i.á

Margir vinnuveitendur nřttu sÚr ÷rbirg­ og ÷rvŠntingu verkafˇlks og lŠkku­u launin enn frekar. Konur voru ekki hßlfdrŠttingar ß vi­ karlmenn Ý launum og fengu gjarnan greitt svonefnt unglingakaup.á

═ stuttu mßli mß segja a­ nŠr ÷ll starfskj÷r- og rÚttindi, sem vi­ teljum svo sjßlfs÷g­ Ý dag, hafi ekki ■ekkst ■ß.á

═ bˇkinni er lřst hvernig smßm saman ■oka­ist Ý rÚtta ßtt. Ůar ger­i stofnun og starf fyrstu verkalř­sfÚlaganna gŠfumuninn og segja mß a­ ■au hafi marka­ ■ßttaskil Ý barßttu verkafˇlks.á

Smßm saman fann fˇlk hve mßttur fj÷ldans var mikill ľ a­ me­ ˇrofa samst÷­u var hŠgt a­ vinna stˇra sigra.á

Samsta­an var ekki bara mikilvŠg Ý barßttunni fyrir bŠttum kj÷rum, h˙n var ekki sÝ­ur mikilvŠg til a­ ■rřsta ß sveitarstjˇrnir, og sÝ­ar landsstjˇrnina, a­ rß­ast Ý a­kallandi verkefni til framfara t.d. ß svi­i frßrennslismßla, vatnsveitu, hafnarframkvŠmda og vegager­ar, svo dŠmi sÚu nefnd.á

SlÝk verkefni sk÷pu­u atvinnu ß erfi­um tÝmum og voru ÷llum til hagsbˇta ■egar upp var sta­i­.á

Bˇkin segir frß h÷r­um, og ß k÷flum hatr÷mmum, ßt÷kum ß milli nokkurra stÚttarfÚlaga ß fyrstu ßratugunum Ý starfsemi ■eirra. Sem betur fer heyra slÝkar innbyr­is deilur Ý verkalř­shreyfingunni n˙ s÷gunni til a­ mestu, og er ■a­ vel ■vÝ a­ verkalř­shreyfingin ■arf ß ÷llu sÝnu afli a­ halda til a­ berjast fyrir bŠttum kj÷rum fÚlagsmanna sinna.á

═ bˇkinni er lÝka raki­ hvernig m÷rg stÚttarfÚl÷g lognu­ust ˙t af, en ÷nnur styrktust smßm saman me­ sameiningu. Eining-I­ja er sterkt og ÷rt vaxandi fÚlag sem ß rŠtur sÝnar Ý alls 22 stÚttarfÚl÷gum allt frß Siglufir­i til GrenivÝkur.á

Verkafˇlk n˙tÝmans ß forverum sÝnum Ý ÷llum ■essum horfnu fÚl÷gum Š­i margt a­ ■akka. Svo margir og stˇrir sigrar hafa unnist ß ■essum 100 ßrum a­ nŠr ˇgerlegt er a­ telja ■ß alla upp.á

╔g vil samt nefna ÷rfß atri­i: RÚttur til grei­slu launa Ý veikindum, sj˙kratryggingar, orlofsrÚttur, lÝfeyrisrÚttindi, stytting vinnuvikunnar um allt a­ 50 prˇsent, hŠrri laun fyrir yfirvinnu, nŠtur- og helgidagavinnu ľ og sÝ­ast en ekki sÝst s÷mu laun fyrir karla og konur.á

١tt fullkomi­ launajafnrÚtti kynjanna hafi enn ekki nß­st mi­ar Ý rÚtta ßtt. Vi­ ■essa upptalningu mß svo bŠta byggingu orlofsh˙sa og -Ýb˙­a, fj÷lbreytilegum styrkjum til fÚlagsmanna og m÷rgu sem er Ý bo­i ß fÚlagslega svi­inu.á

NŠr ekkert af framagreindu nß­ist barßttulaust og stundum ■urfti ßtakamikil verkf÷ll til, verkb÷nn voru jafnvel l÷g­ ß og hva­eina. En samsta­an var ˇrofa og Ý krafti hennar var m÷rgum gˇ­um mßlum ■oka­ ßlei­is og stundum alla lei­ Ý h÷fn.á

١tt margt hafi ßunnist Ý barßttu verkafˇlks fyrir bŠttum kj÷rum er enn■ß margt ˇunni­. Jafna ■arf lÝfskj÷rin Ý landinu og minnka mun hŠstu og lŠgstu launa. Vi­ megum ■vÝ alls ekki sofna ß ver­inum og h÷ldum barßttunni ˇtrau­ ßfram.á

╔g vil bi­ja fˇlk a­ standa upp og vi­ skulum klappa fyrir ÷llu ■vÝ barßttuf˙sa fˇlki sem hefur skapa­ okkur ■a­ sem vi­ h÷fum Ý dag me­ ˇtr˙legri ■rautseigju og krafti ľ me­ viljann a­ vopni.á

┴ a­alfundi Einingar-I­ju ■ann 16. aprÝl 2013 var sam■ykkt tillaga stjˇrnarinnar um a­ lßta rita s÷gu fÚlagsins og fyrirrennara ■ess.á Ůetta mikla rit äTil starfs og stˇrra sigraô hefur ■vÝ veri­ Ý r˙m fj÷gur ßr Ý smÝ­um.á

═ framhaldinu var sami­ vi­ Jˇn Hjaltason sagnfrŠ­ing um ritun bˇkarinnar. Ůß strax var ßkve­i­ a­ verklok Jˇns yr­u Ý lok oktˇber 2017 og a­ bˇkin kŠmi ˙t 10. febr˙ar 2018.á

Til a­ gera langa s÷gu stutta gengu ■essi ßform stjˇrnar Einingar-I­ju fullkomlega upp. Bˇkin var tilb˙in ß tilsettum tÝma og ■a­ sem meira er; h˙n er a­ ÷llu leyti unnin nor­an hei­aá - skrifu­, brotin um og prentu­ ß Nor­urlandi.á

╔g vil nota tŠkifŠri­ og ■akka Jˇni Hjaltasyni ßnŠgjulegt og gott samstarf sÝ­astli­in 4 ßr. ╔g vil lÝka ■akka ritnefndinni sem hÚlt utan um einstaka verk■Štti allan ritunartÝmann me­ miklum sˇma, ■eim Braga V. Bergmann, Sigr˙nu Lßrusdˇttur og Ůorsteini E. Arnˇrssyni.

╔g vil einnig ■akka ■eim fj÷lm÷rgu sem l÷g­u fÚlaginu til myndir Ý bˇkina, en margar ■eirra eru einstŠ­ar og hafa ekki birst ß­ur opinberlega. Gu­jˇni Heimi Sigur­ssyni ■akka Úg vanda­ umbrot og myndvinnslu og starfsfˇlki ┴sprents fyrir afbrag­s prentun og bˇkband.á

Ůessi bˇk sřnir svo ekki ver­ur um villst a­ vel er hŠgt a­ prenta vanda­ar bŠkur ß ═slandi og ˇ■arfi er a­ leita ˙t fyrir landsteinana Ý ■eim efnum. Stjˇrnin tˇk aldrei anna­ Ý mßl en a­ vinna bˇkina a­ ÷llu leyti äheima Ý hÚra­iô. ╔g er gla­ur me­ ■ß ßkv÷r­un okkar og stoltur legg Úg bˇkina fram ß ■essum hßtÝ­isdegi.á

Til hamingju me­ daginn.á

Mig langar a­ bi­ja forseta ═slands, herra Gu­na Th. Jˇhannesson, sem hei­rar okkur me­ nŠrveru sinni hÚr Ý dag, a­ koma til mÝn og taka vi­ fyrsta eintakinu af bˇkinni.